Tweejarigen & vaste planten

Wat is het verschil tussen tweejarig en vast?

Een tweejarige plant heeft twee seizoenen nodig. In het eerste jaar maakt hij alleen blad en wortels, in het tweede jaar bloeit hij, zet zaad en sterft af. Vingerhoedskruid en stokroos zijn bekende voorbeelden. Een vaste plant blijft jaren staan: het bovengrondse deel sterft in de winter af en in het voorjaar komt hij uit dezelfde wortel weer op, elk jaar wat groter.

In beide gevallen ruil je een jaar geduld voor jaren gemak. Waar je eenjarigen elk voorjaar opnieuw zaait, hoef je hier eenmalig te zaaien.

Wanneer zaai je ze?

Tweejarigen zaai je in de zomer, van juni tot augustus. Ze vormen dan in het najaar hun blad en wortels, overwinteren als plantje en bloeien het volgende voorjaar of de volgende zomer. Zaai je pas in het najaar, dan zijn ze bij de winter te klein en overleven ze het vaak niet.

Vaste planten zaai je in het voorjaar, van maart tot juni, of in het najaar. Sommige soorten hebben een koudeperiode nodig voordat ze ontkiemen, en die krijgen ze bij een najaarszaai vanzelf. Op het zakje staat wat de soort vraagt.

Plantafstand is hier belangrijker

Bij eenjarigen is een te krappe afstand jammer, bij vaste planten wordt het na twee jaar een probleem. Deze planten blijven staan en worden elk seizoen breder. Houd daarom de afstand aan die op het zakje staat, ook al lijkt het eerste jaar half leeg. Dat lege vak vul je tijdelijk met een paar eenjarige bloemen, die maak je aan het eind van het seizoen weer leeg.

1. eerste jaar: blad en wortels, meestal geen bloei
2. tweede jaar: de eerste echte bloei
3. derde jaar en later: vaste planten worden voller, tweejarigen zijn klaar
4. veel soorten zaaien zichzelf uit als je de zaaddozen laat staan

Onderhoud na de eerste winter

Knip afgestorven stengels in het voorjaar weg en niet in het najaar. Dat dode materiaal beschermt het hart van de plant tegen vorst en biedt de winter door schuilplaats aan insecten. Bemest bescheiden: vaste planten hebben minder nodig dan eenjarigen en te veel stikstof geeft slappe stengels die omvallen.

Na drie tot vijf jaar worden veel vaste planten in het midden kaal. Steek de pol dan in het voorjaar uit, splits hem en plant de buitenste, jonge delen terug. Zo blijft de plant jong en heb je er gratis nieuwe bij.